امیرمحمد حسن پور
عنوان پایاننامه
دیپلماسی اقتصادی چین در قبال کشورهای عرب حوزه خلیج فارس از سال ۲۰۱۳-۲۰۲۳
- دانشجو
- امیرمحمد حسن پور
- استاد راهنما
- مجیدرضا مومنی
- استاد مشاور
- مجید عباسی
- استاد داور
- غلامعلی چگنی زاده
- رشته تحصیلی
- روابط بين الملل
- مقطع تحصیلی
- کارشناسی ارشد
- تاریخ دفاع
- ۳۰ بهمن ۱۴۰۲
- ساعت دفاع
- چکیده
- بعد از پایان جنگ سرد، شاهد ظهور برخی از اقتصادهای بزرگ بودیم از جمله مجموعه کشورهای بریکس که رشد قابل توجهی در اقتصاد خود داشتند. یکی از این کشورها چین است که به لحاظ دستاوردهای اقتصادی، جایگاه خود را در رقابتهای سیاسی-اقتصادی و در معادلات جهانی و منطقهای ارتقا بخشیده است. یکی از مناطق حائز اهمیت، منطقه خلیج فارس است که به دلیل بازار بزرگ و منابع طبیعی و همچنین از منظر ژئواکونومی، اهمیت ویژهای دارد. منطقه خلیج فارس، به چند دلیل میتواند برای چینیها حائز اهمیت باشد؛ منابع نفت و گاز، بازار بزرگ برای سرمایهگذاری، و منطقه کلیدی که حلقه وصل جاده ابریشم یا کمربند راه است. به همین جهت، چینیها سعی کردند در سیاستهای اعلانی، تمرکز خود را بر مسائل اقتصادی و تجاری بگذارند. دیپلماسی اقتصادی، ابزار بسیار کارآمد در دست چینیها میباشد تا بتوانند در این منطقه، اهداف و سیاستهای خود را دنبال کنند. چینیها بویژه در سالهای اخیر با قراردادهای دو جانبه و چند جانبه با کشورهای حوزه خلیج فارس در عرصههای گوناگون، سعی کردند سرمایهگذاری خود را توسعه بخشند و از این جهت بتوانند در روابط سیاسی خود نیز نفوذ پیدا کنند. سرمایهگذاری و مشارکت در صنایع نفت و گاز، سرمایهگذاری در زیرساختهای صنعتی و اقتصادی، به علاوه چندین مورد دیگر، از طریق دیپلماسی اقتصادی، چین را قادر به نفوذ و تقویت جایگاه خود در حوزه خلیج فارس کرده است و باعث ایجاد رقابت با آمریکا شده است. دیپلماسی اقتصادی، ابزاری در دست چین است تا بتواند ضمن تحقق اهداف سیاسی و اقتصادی خود در منطقه دنبال کند ، با کشور های عرب این منطقه نیز روابط سازنده ای برقرار نماید . در سال ۲۰۱۳، چین به عنوان بزرگترین بازار صادراتی برای کشورهای عرب حوزه خلیج فارس شناخته شد. از آن زمان به بعد، روابط اقتصادی بین چین و کشورهای حوزه خلیج فارس به صورت چشمگیری توسعه یافت. این روابط شامل افزایش تجارت دوجانبه، سرمایه گذاری چین در منطقه، همکاری در زمینه های فناوری و انرژی، و تأثیر روابط اقتصادی چین بر اقتصاد کشورهای عرب حوزه خلیج فارس بوده است. تجارت دوجانبه بین چین و کشورهای عرب حوزه خلیج فارس در سال ۲۰۱۹ به بیشاز ۲۰۰ میلیارد دلار رسید که نشان از اهمیت این رابطه برای هر دو طرف دارد. چین به عنوان بزرگترین بازار صادراتی برای کشورهای حوزه خلیج فارس شناخته میشود و همچنین از این بازار به عنوان منبعی برای واردات کالاهایی همچون نفت و گاز استفاده میکند. در سال ۲۰۱۶، چین برنامه یک بلیون دلاری برای سرمایه گذاری در کشورهای عرب حوزه خلیج فارس اعلام کرد. این سرمایه گذاری شامل پروژهها و پروژههای عمرانی، انرژی، حمل و نقل و تجارت بوده است. این سرمایه گذاری از طرف چین به دنبال بهبود روابط اقتصادی با کشورهای حوزه خلیج فارس و افزایش حضور چین در این منطقه است.همچنین، چین و کشورهای حوزه خلیج فارس در زمینه های فناوری و انرژی همکاری میکنند. چین به عنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان پنلهای خورشیدی در جهان، با کشورهای عرب حوزه خلیج فارس در زمینه انرژی خورشیدی همکاری میکند. همچنین، چین در زمینه فناوری و ارتباطات نیز با کشورهای حوزه خلیج فارس همکاری میکند و به عنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان تجهیزات ارتباطی در جهان، به واردات تجهیزات ارتباطی به کشورهای عرب حوزه خلیج فارس میپردازد.تأثیر روابط اقتصادی چین با کشورهای حوزه خلیج فارس بر اقتصاد کشورهای عرب حوزه خلیج فارس نیز قابل توجه است. با توجه به اینکه چین به عنوان بزرگترین بازار صادراتی برای کشورهای حوزه خلیج فارس شناخته میشود، بررسی تأثیر این روابط بر صادرات و واردات کشورهای عرب حوزه خلیج فارس، قابل توجه است. بنابراین، با عنایت به مباحث مذکور، ضرورت دارد پژوهشی انجام شود تا ابعاد گوناگون دیپلماسی اقتصادی چین در قبال کشورهای عرب حوزه خلیج فارس از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۳ مورد کاوش، کنکاش و بررسی قرار گیرد.